İç Kontrol Sistemi

Dünyada en çok kabul gören kontrol modeli 1992 yılında geliştirilen COSO iç kontrol çerçevesidir. Bu modelin haricinde Kanada’da CoCo ve İngiltere’de Turnbull Raporu gibi çeşitli raporlar ile bilgi sistemleri alanında COBIT modeli tarzında yaklaşımlar vardır.

Şimdi madde madde iç kontrol nedir ? ne değildir ? İç kontrol sisteminin amacı, temel ilke ve nitelikleri neler bunlara göz atalım.

İç Kontrol Nedir?

İç kontrol genel anlamda bir kuruluşun yönetim kurulu, yöneticileri ve diğer personeli tarafından yönlendirilen ve aşağıdaki hedeflere ulaşmada makul güvence sağlamak üzere tasarlanmış bir süreçtir.

• Finansal raporlamanın güvenilirliği,

• Faaliyetlerin etkinliği ve verimliliği,

• Yasa ve düzenlemelere uygunluk.

İç Kontrol Sistemi

İç kontrol sistemi, işletme yönetimi ve yönetimden sorumlu kişiler ile diğer ilgili personel tarafından; işletmenin amaçlarına ulaştığına, faaliyet ve işlemlerin etkin olarak gerçekleştirildiğine, kanun ve düzenlemelere uyulduğuna dair makul bir güvence sağlamak üzere tasarlanan bir sistemdir.

İç Kontrol Ne Değildir?

• İç kontrol, bir İç Denetim faaliyeti değildir.

• İç kontrol, ön mali kontrol değildir.

• İç kontrol, yazılı prosedürler ile başlamaz. İç kontrol, güçlü bir iç kontrol ortamıyla başlar.

• İç kontrol, kurumların mali hizmetlerini yürüten birimler tarafından yapılması gereken bir iş olmamakla beraber, iç Denetçiler tarafından yapılması gereken bir iş de değildir. İç kontrol sisteminin sahibi yönetimdir. Mali hizmetleri yürüten birimler ve İç Denetçiler, yönetime bu alanda destek sağlar.

• İç kontrol, sadece mali bir konu değildir. İç kontrol idarenin tüm fonksiyonlarını kapsamakta ve tüm birimlerini ilgilendirmektedir.

• İç kontrol bürokrasiye neden olarak çalışanları oyalayan bir sistem değildir. İç kontrol, süreçlere ilave yapılan işler olarak düşünülmelidir. Süreçlerin bir parçası olarak tasarlanmalı ve uygulanmalıdır.

• Küçük birim ve faaliyetlerde iç kontrol sistemine ihtiyaç yok değildir. Küçük birim ve faaliyetler için maliyeti, yararını aşmayan farklı kontroller düşünülmektedir.

• İç kontrol yeterince kuvvetli ise kaynakların etkin kullanıldığından, yolsuzluk olmayacağından ve mali tabloların doğruluğundan emin olabiliriz diye bir sonuç çıkarmak yanlıştır. İç kontrol kesin güvence vermez. Hedeflerin ne derece başarılacağına ilişkin makul güvence verir.

İç Kontrolün Amaçları Nelerdir?

• İşletmelerin varlıklarını korumak

• Muhasebe bilgilerinin doğruluk ve güvenirliğini sağlamak

• Faaliyetlerin verimliliğini ve politikaların uygunluğunu sağlamak

• Kaynakların ekonomik ve verimli kullanılmasını sağlamak

• Yönetim tarafından belirlenmiş hedeflere ve amaçlara ulaşılmasını sağlamak.

İç Kontrollerin Temel İlkeleri Nelerdir?

• İç kontrol faaliyetleri yönetim sorumluluğu çerçevesinde yürütülür.

• İç kontrol faaliyet ve düzenlemelerinde öncelikle riskli alanlar dikkate alınır.

• İç kontrole ilişkin sorumluluk, işlem sürecinde yer alan bütün görevlileri kapsar.

• İç kontrol mali ve mali olmayan tüm işlemleri kapsar.

• İç kontrol sistemi yılda en az bir kez değerlendirilir ve alınması gereken önlemler belirlenir.

• İç kontrol düzenleme ve uygulamalarında mevzuata uygunluk, saydamlık, hesap verebilirlik ve ekonomiklik,etkinlik, gibi iyi mali yönetim ilkeleri esas alınır.

İç Kontrolün Nitelikleri Nelerdir?

• İç kontrol sistemi bir zorunluluktur.

• İç kontrol sistemi kurumun tüm faaliyetlerini kapsar.

• İç kontrol sistemi tamamlayıcı bir süreçtir.

• İç kontrol sistemi hedeflere ulaşmayı kolaylaştırır.

• İç kontrol sisteminde hedefler ile iç kontrol bileşenlerinin ilişkisi çok yoğundur.

• İç kontrol sistemi riskleri karşılamak için makul güvence sağlar.

• İç kontrolün etkinliği ile ilgili sınırlar vardır.

• İç kontrol sistemi yönetim ve diğer personel tarafından hayata geçirilir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir